I tak każdego dnia, nic się nie zmienia. Otwieram oczy i już mi się nic nie chce. Czuję się beznadziejnie, ale mimo wszystko wstaję i robię to, co muszę. Niby zajmuję się swoim życiem, ale nie odczuwam jakichkolwiek przyjemności. Powiem szczerze, nawet się do tej beznadziejności przyzwyczaiłam. Trwa ona już tak długo, że chyba tak już musi być… Chyba tak musi być, że smutek stał się moją codziennością…
Osoby cierpiące na zaburzenia dystymiczne właśnie w taki sposób postrzegają codzienną egzystencję. Trwają w ciągłym przygnębieniu, poczuciu niższości i w bardzo rozbudowanym pesymistycznym postrzeganiu codzienności. Przytłoczeni ciągłymi rozczarowaniami odczuwają m.in. nieustanne chroniczne zmęczenie oraz brak zainteresowania życiem…
Charakterystyczne dla osób cierpiących na dystymię jest to, że często funkcjonują oni pozornie „normalnie”. Mogą uczyć się, pracować, tworzyć związki… Są w stanie wypełniać codzienne obowiązki, choć przychodzi im to z wielkim trudem. Jednak w sferze duchowych przeżyć muszą wciąż zmagać się z powracającym poczuciem bezsensu oraz braku zadowolenia oraz radości.
Co to jest dystymia? Czym jest zaburzenie dystymiczne?
Dystymia należy do grona uporczywego zaburzenia depresyjnego, którego intensywność mieści się w zakresie od łagodnego do umiarkowanego. Główną cechą zaburzenia dystymicznego jest jego chroniczność.
W skrócie, dystymia jest słabszą, ale za to utrzymującą się przez dłuższy czas formą zaburzenia depresyjnego. Jej dyskretność sprawia, że bliscy nie są w stanie jednoznacznie stwierdzić jej obecności u chorującego, tak jak jest to możliwe przy dużej depresji. Osoby z najbliższego otoczenia często określają osoby chorujące na dystymię, jako pesymistów lubiących swoje przygnębiające życie.
Jak rozpoznać dystymię? Jak zdiagnozować zaburzenia dystymiczne?
Aby móc zdiagnozować dystymię, czy zaburzenia dystymiczne u badanej osoby musi stale występować obniżony nastój przez większość dnia i przez większość dni w ciągu minimum dwóch lat, oraz dwa lub więcej z sześciu wymienionych objawów:
- zmniejszony apetyt lub objadanie się,
- bezsenność lub nadmierna senność,
- brak energii, bądź poczucie ciągłego przygnębienia,
- niska samoocena,
- osłabienie koncentracji lub trudności w podejmowaniu jakichkolwiek decyzji,
- poczucie braku nadziei.
Jak długo mogą występować zaburzenia dystymiczne?
Średni czas trwania dystymii wynosi od czterech do pięciu lat, choć choroba ta może trwać znacznie dłużej – dwadzieścia lat, a może nawet i więcej. Stresujący tryb życia przyczynia się do pogłębiania objawów.
Jak odróżnić dystymię od większego zaburzenia depresyjnego?
W przypadku większego zaburzenia depresyjnego u danego człowieka musi występować więcej symptomów niż w przypadku dystymii, przedstawiających się większą i bardziej rozbudowaną uporczywością.
Co dystymię łączy z dużą depresją?
Jej „łagodność” może być bardzo mylna, ponieważ potrafi być równie krzywdząca, jak duża depresja. Przewlekły charakter dystymii sprawia, że osoby nią dotknięte bardzo źle odnajdują się w codzienności oraz wykazują się takim samym niedopasowaniem jak osoby z dużą depresją.
Co to oznacza, że człowiek ma podwójną depresję?
Podwójna depresja określa współwystępowanie dużej depresji z dystymią. Osoby doświadczające podwójnej depresji cechuje umiarkowany poziom przewlekłej depresji, ale od czasu do czasu mają one epizody dużej depresji. Tak więc, podwójna depresja określa nałożenie epizodu dużej depresji na istniejącą uprzednio dystymię.
Kto może zachorować na dystymię?
Dystymia lubuje się w każdym. Zachorować może naprawdę każdy – dziecko, nastolatek, dorosły, mężczyzna, kobieta… Jednak w przypadku dzieci kryteria rozpoznania ulegają zmianie – nastrój depresyjny musi występować przez jeden rok.
Jakie są przyczyny dystymii?
Przyczyny dystymii są różne i podobnie jak w przypadku dużej depresji mogą wynikać z predyspozycji genetycznych, zaburzeń w funkcjonowaniu neuroprzekaźników, okresów silnego stresu, odizolowania lub braku wsparcia i pomocy. Dystymia może wystąpić także w odpowiedzi na inne psychiczne zaburzenia np. fobię społeczną, czy zaburzenie lękowe uogólnione.
Jak wygląda leczenie zaburzeń dystymicznych?
W leczeniu dystymii stosuje się psychoterapię długoterminową, jak i farmakoterapię. Zaleca się przyjmować leki antydepresyjne i o ile to możliwe, jak najczęściej uczestniczyć w sesjach terapeutycznych.
Bibliografia: Psychologia zaburzeń afektywnych. H. Sęk (red.). Psychologia kliniczna 2. Warszawa 2007, Wydawnictwo Naukowe PWN; PSYCHOLOGIA ZABURZEŃ DSM-5, J.N.Butcher, J.M.Hooley, S.Mineka, Sopot 2017, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
